Porady Apteczne

Konto w naszym serwisie pozwoli Ci na:

  • Komentowanie i ocenianie artykułów oraz aptek w katalogu,
  • Dzielenie się swoją wiedzą z innymi członkami naszej społeczności,
  • ... i na wiele więcej. Zapraszamy!

Zaloguj się

Formularz logowania
Zamknij okno

ABC Leków

wróć do listy artykułów

Anemia z niedoboru żelaza

Żelazo jest pierwiastkiem śladowym niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu człowieka. Wchodzi w skład związków porfirynowych: hemoglobiny, która bierze udział w transporcie tlenu oraz mioglobiny, która odpowiedzialna jest za jego magazynowanie. Odpowiednia ilość żelaza w organizmie jest potrzebna do prawidłowego przebiegu erytropoezy, czyli tworzenia czerwonych krwinek – erytrocytów. Pierwiastek ten występuje również w postaci związanej z białkami: hemosyderyną, ferrytyną i transferyną. Ponadto żelazo jest potrzebne do syntezy niektórych enzymów pełniących różnorodne funkcje.

Przeciętna zwykła dieta dorosłego człowieka składa się z produktów zawierających od 10-20 mg żelaza. Ze względu na słabą przyswajalność tego pierwiastka wchłania się tylko 1-2 mg, co stanowi około 10 %. Produkty bogate w żelazo to m.in. mięso, ryby, wątroba, jaja, zielone warzywa, kiełki pszenicy, pełnoziarniste pieczywo oraz inne produkty zbożowe. Najlepiej przyswajalne jest żelazo zawarte w produktach pochodzenia zwierzęcego. Wchłanianie żelaza z pokarmów utrudniają szczawiany, fosforany, białko jaja, a ułatwiają kwas askorbinowy, czyli witamina C oraz fruktoza. Dlatego też zmniejszone wchłanianie może być spowodowane jednoczesnym spożywaniem herbaty, kawy, jajek, pokarmów bogatych w błonnik oraz współistniejącymi niedoborami witaminy C.

Długotrwały niedobór żelaza prowadzi do niedokrwistości niedobarwliwej, czyli pewnego rodzaju anemii. Jest to stan, który występuje po wyczerpaniu zapasów żelaza ustrojowego. Przez niedokrwistość rozumie się zmniejszenie w stosunku do wartości prawidłowych liczby krwinek czerwonych, stężenia hemoglobiny i hematokrytu w jednostce objętości pełnej krwi.

W celu rozpoznania stanu niedoboru i określenia stopnia zaawansowania trzeba wykonać szczegółowe badania krwi. Przede wszystkim należy oznaczyć stężenie żelaza w osoczu oraz zdolność wiązania żelaza przez surowicę, tzw. całkowitą TIBC lub tzw. utajoną UIBC.

Wszystkie rodzaje niedokrwistości powodują wystąpienie podobnych objawów. Najbardziej charakterystyczna jest bladość skóry i błon śluzowych oraz apatia, osłabienie i skłonność do omdleń. Poza tym mogą pojawić się zawroty głowy, kołatanie serca, szum w uszach oraz męczenie się przy wysiłku fizycznym.

Niedobór żelaza może być spowodowany nadmierną utratą tego pierwiastka, zwiększonym zapotrzebowaniem, zmniejszonym wchłanianiem w przewodzie pokarmowym lub zmniejszoną podażą w diecie. Do najczęstszych przyczyn niedoboru należą długotrwałe krwawienia. U mężczyzn najczęściej dotyczą przewodu pokarmowego, u kobiet zaś związane są z krawieniem miesiączkowym. W czasie ciąży, podczas karmienia piersią oraz w okresie szybkiego wzrostu u dzieci rośnie zapotrzebowanie na żelazo. Niedobór żelaza jest także niejednokrotnie związany z nieprawidłowo zbilansowaną dietą oraz niewłaściwym stylem życia.

Na rynku obecnych jest wiele leków zawierających żelazo. Prawie wszystkie doustne preparaty są dobrze tolerowane. Możliwe działania niepożądane po przyjmowaniu tej grupy leków to: utrata apetytu, bóle brzucha i nudności. Ich pojawienie się wymaga zmniejszenia dawki leku lub zmiany preparatu. Przyjmowanie preparatów z żelazem po posiłkach zmniejsza ryzyko wystąpienia objawów niepożądanych, zmniejsza zaś wchłanianie z przewodu pokarmowego.

Leczenie niedokrwistości jest procesem długotrwałym. Wyrównanie następuje dopiero po 2-3 miesiącach. Następnie należy kontynuować podawanie żelaza jeszcze przez 3-6 miesięcy celem uzupełnienia tkankowych rezerw tego pierwiastka.

Należy pamiętać, że przyjmowanie preparatów zawierających żelazo nie powinno być stosowane profilaktycznie u osób zdrowych nie należących do grupy ryzyka. Nadmiar tego pierwiastka może bowiem powodować szereg schorzeń. Żelazo jest bowiem katalizatorem reakcji, w wyniku których powstają wolne rodniki wodorotlenowe, co z kolei inicjuje szereg niekorzystnych procesów w organizmie człowieka.

Imię i nazwisko/nick

mgr farm. M. Kasprzak

wszystkie artykuły tego autora

Podoba Ci się ten artykuł?

Podziel się nim ze znajomymi na Facebooku, Google+ lub po prostu oceń!

1698
Dziękujemy!
An error occurred!



Skomentuj artykuł

Dodaj komentarz

Artykuły, które mogą Cię zainteresować

dziadki_mini

Każdy człowiek potrzebuje niekiedy suplementować witaminy i minerały, tak aby jego organizm funkcjonował prawidłowo. Po 40-stym roku życia organizm zmienia się, należy więc odpowiednio o niego zadbać. Główne źródło witamin i minerałów to przede wszystkim warzywa i owoce, ale równi

Alcovit_med_mini

Wyrób medyczny Alcovit Med to jedyny produkt wykazujący innowacyjne działanie polegające na zdolności zmniejszania poziomu samego alkoholu we krwi oraz jego toksycznych metabolitów w organizmie. Zapobiega to więc powstaniu nieprzyjemnych objawów syndromu dnia następnego po przebytej imprezi

przeziebienie_mini

Sposób na przeziębienie

Okres jesienno-zimowy sprzyja spadkowi odporności. Nie trudno wtedy o przeziębienie czy nawet grypę. Katar, kaszel, bóle mięśni i osłabienie – to tylko kilka objawów, które mogą się pojawić. Co zrobić, aby się tego ustrzec? Jak sobie pomóc, gdy dopadnie nas choroba? Przeziębienie

Siniak_mini

Siniakom powiedz nie!

Na ciele niektórych osób nawet niewielkie urazy powodują trwałe ślady w postaci siniaków. Są one nie tylko mało estetyczne, ale bywają bolesne i mogą być sygnałem, że w organizmie toczy się proces chorobowy, wymagający diagnostyki i porady lekarza. Siniaki to purpurowo-czerwone wybro